28 Ιαν 2014

Θέσεις των οργανώσεων ασθενών χρονίων παθήσεων για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας

Θέσεις των οργανώσεων ασθενών χρονίων παθήσεων για την Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας
Οι οργανώσεις ασθενών χρονίων παθήσεων παρακολουθούν με ανησυχία τα τεκταινόμενα στο χώρο της υγείας, που μετά από τέσσερα χρόνια «μεταρρυθμίσεων», είχαν ως αποτέλεσμα την συνεχή μετακύλιση σημαντικού ποσοστού του κόστους υπηρεσιών υγείας στους ασφαλισμένους, την υποβάθμιση των παρεχομένων υπηρεσιών, ελλείψεις σε ιατρούς και νοσηλευτές στα νοσοκομεία και κυρίως τον αποκλεισμό εκαντοτάδων χιλιάδων πολιτών από το σύστημα υγείας, επειδή λόγω της οικονομικής κρίσης βρέθηκαν χωρίς εργασία. Οι ασθενείς επιθυμούν την ύπαρξη ενός συγχρόνου συστήματος ΠΦΥ στο οποίο, όπως και η Γενική Διεύθυνση Υγείας και Καταναλωτών -ΓΔΥΚ της Ε.Ε. αναφέρει στην ιστοσελίδα της, «ο γιατρός είναι ο οδηγός στο όχημα της υγείας, στο οποίο συνοδηγός είναι ο ασθενής», που επιθυμεί να τονίσει την σημασία που αποδίδει η ΓΔΥΚ στη ενεργή συμμετοχή των ασθενών σε όλες τις δραστηριότητες του συστήματος υγείας.
Στα σύγχρονα συστήματα υγείας της Ευρώπης οι ασθενείς και οι οργανώσεις τους αποτελούν σημαντικούς συμβούλους στη χάραξη της πολιτικής για την υγεία και ουσιαστικούς εταίρους στη λήψη αποφάσεων.

Δυστυχώς, στη χώρα μας οι ασθενείς δεν καλούνται να συμμετάσχουν στους φορείς λήψης αποφάσεων για την υγεία με το σύστημα υγείας να παραμένει ιατροκεντρικό και όχι ασθενοκεντρικό, παρά τις διακηρύξεις και τη ρητορική που αναπτύσσεται, ιδιαίτερα τις τελευταίες εβδομάδες, όταν η Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας (ΠΦΥ) βρίσκεται στο επίκεντρο του λόγου και της γραφής. Είναι γενικά αναγνωρισμένο ότι οι χρόνιοι ασθενείς, βιώνοντας σε βάθος τη λειτουργία του συστήματος υγείας και το πως αυτή επηρεάζει την ποιότητα ζωής των ιδίων και των οικογενειών τους, είναι σε θέση να κάνουν προτάσεις που μπορούν να βελτιώσουν ουσιαστικά την παροχή των υπηρεσιών υγείας αλλά και να μειώσουν το κόστος από άσκοπες δαπάνες και σπατάλη.

Αρκετές συζητήσεις για το σύστημα ΠΦΥ στη χώρα μας διεξήχθησαν πρόσφατα, στις οποίες όμως δεν είχαν κληθεί να εκφράσουν την άποψή τους οι ασθενείς και η κοινωνία των πολιτών, ώς δέκτες αλλά και ως εν μέρει χρηματοδότες του συστήματος υγείας, και αρκετές προτάσεις είδαν το φως της δημοσιότητας. Απαιτείται συζήτηση με τη συμμετοχή των ασθενών για το ποια θα είναι η κατάλληλη ομάδα απαραίτητων υπηρεσιών ΠΦΥ, ποιες ειδικότητες επαγγελματιών υγείας και κάτω από ποια εντατική εκπαίδευση θα πιστοποιηθούν κατάλληλοι για την ΠΦΥ.

Η σωστά οργανωμένη παροχή υπηρεσιών ΠΦΥ από πλειάδα ειδικοτήτων καλά ενημερωμένων γιατρών, που θα διαθέτουν τον κατάλληλο σύγχρονο ιατρο-τεχνολογικό εξοπλισμό, προσβάσιμη σε όλους τους ασθενείς, άσχετα από τον τόπο διαμονής, την οικονομική και την ασφαλιστική τους κατάσταση, είναι βασική προϋπόθεση για την παροχή αξιόπιστων ποιοτικών και ασφαλών υπηρεσιών υγείας και την αποφόρτιση των νοσοκομείων.

Τα δυο τελευταία χρόνια σύλλογοι και οργανώσεις των ασθενών οργάνωσαν τα πρώτα συνέδρια ασθενών και η φωνή τους βαθμιαία γίνεται λόγος και γραφή. Το παρακάτω σύντομο κείμενο συμπεριλαμβάνει τις βασικές θέσεις των ασθενών χρονίων παθήσεων και των οργανώσεών τους για την ΠΦΥ στην Ελλάδα και συνοψίζει αρχές που οφείλουν να χαρακτηρίζουν ένα ολοκληρωμένο σύστημα υπηρεσιών ΠΦΥ, επιθυμώντας να συμβάλλει στον διεξαγόμενο σήμερα διάλογο μεταξύ Υπουργείου και φορέων υγείας.


Βασικές θέσεις για την ΠΦΥ

1. Ένα ολοκληρωμένο σύστημα ΠΦΥ οφείλει να περιλαμβάνει υπηρεσίες εξοπλισμένες με σύγχρονο και τεχνολογικά εξελιγμένο εξοπλισμό για την παροχή αξιόπιστων και ασφαλών υπηρεσιών που θα παρέχονται από μία βασική ομάδα υπηρεσιών πρόληψης, περίθαλψης, και συμβουλευτικής, των οποίων η αποτελεσματικότητα έχει τεκμηριωθεί κλινικά και βιβλιογραφικά. Σε καμία περίπτωση οι απλές υπηρεσίες συνταγογράφησης ή παραπομπής για εργαστηριακές εξετάσεις, αρχικής ή επαναληπτικής, δεν συνιστούν υπηρεσίες ΠΦΥ.

2. Οι υπηρεσίες ΠΦΥ θα προσφέρονται κατά το δυνατόν πλησιέστερα στο τόπο μόνιμης κατοικίας των εξυπηρετούμενων πολιτών.

3. Το σύστημα ΠΦΥ θα είναι σχεδιασμένο σύμφωνα με τα ιδιαίτερα δημογραφικά και κοινωνικά χαρακτηριστικά και τις πραγματικές ανάγκες του γενικού πληθυσμού, με έμφαση στις ιδιαίτερες ανάγκες των ορεινών, απομακρυσμένων και νησιωτικών περιοχών. Η χώρα χρειάζεται ένα μεικτό σύστημα γιατρών με βάση ιατρούς γενικής ιατρικής/παθολόγους/παιδιάτρους/γυναικολόγους, νοσηλευτές, μαίες, φαρμακοποιούς και άλλα συναφή επαγγέλματα υγείας, που θα παρέχει υπηρεσίες υγείας ΚΟΝΤΑ στον τόπο διαμονής των πολιτών, ιδιαίτερα στην ορεινή, νησιωτική και αγροτική Ελλάδα. Οι υπηρεσίες ΠΦΥ θα προσφέρονται από αρμονικά συνεργαζόμενα μεταξύ τους επαγγέλματα υγείας και όχι μόνον από ιατρούς. Τα Κέντρα Ημέρας για την Ανοια, που ήδη λειτουργούν στη Θεσσαλονίκη από το 2007, αποτελούν πρότυπο συνδυασμού επαγγελμάτων υγείας στην ΠΦΥ και ιατρικών ειδικοτήτων.

4. Η ΠΦΥ θα σχεδιασθεί ως σύστημα που θα αξιολογεί την ποιότητα, την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα, ενώ θα ελέγχει την ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών και την ασφάλεια των ασθενών, με την ενεργή συμμετοχή των ασθενών στις αρμόδιες επιτροπές ποιότητας και ασφάλειας.

5. Στο νέο σύστημα ΠΦΥ ο ασθενής θα νιώθει ότι το πρόβλημα είναι η ασθένειά του και όχι ο ίδιος και ότι ο ιατρός θεραπεύει τον ασθενή και όχι συμπτώματα.

6. Το σύστημα ΠΦΥ θα στοχεύει στην αυτοφροντίδα, που θα αποτελεί κύριο μέλημα της φροντίδας των υγειονομικών με τη συμμετοχή και την υποστήριξη των ασθενών.

7. Το σύστημα ΠΦΥ θα ευνοεί τη φροντίδα στο σπίτι και θα εξασφαλίζει τις απαραίτητες για το σκοπό αυτό υπηρεσίες, καθώς και υπηρεσίες υγείας που θα μπορούν να προσφέρονται και διαδικτυακά.

8. Για την απρόσκοπτη αυτοφροντίδα και τη φροντίδα στο σπίτι, το Υπουργείο Υγείας θα παρέχει κατάρτιση αλφαβητισμού υγείας και ψηφιακού αλφαβητισμού στους ασθενείς και τους οικείους τους ή άλλα άτομα που φροντίζουν τους ασθενείς μέσω των δομών ΠΦΥ.

9. Κομβικό σημείο της ΠΦΥ θα αποτελεί ο ηλεκτρονικός φάκελος ασθενούς (ΗΦΑ) με τον οποίο οι γιατροί της ΠΦΥ θα επικοινωνούν, όπου απαιτείται, σε πραγματικό χρόνο με τις υπηρεσίες της φροντίδας στο σπίτι, της δευτεροβάθμιας και τριτοβάθμιας φροντίδας υγείας. Ο ασθενής θα έχει άμεση πρόσβαση στον ΗΦΑ του και θα μπορεί να βλέπει τις σημειώσεις του γιατρού του και σε ειδικό χώρο θα μπορεί να σημειώνει τις παρατηρήσεις του ή να προβαίνει σε διορθώσεις.

10. Το σύστημα ΠΦΥ θα διαθέτει εγνωσμένου κύρους επαγγελματίες υγείας (π.χ. ιατρούς, μαίες, νοσηλευτές, θεραπευτές, φαρμακοποιούς) που θα μπορούν να εμπιστεύονται οι ασθενείς και οι οικείοι τους και οι οποίοι, θα απολαμβάνουν ποιοτικής και δια βίου εκπαίδευσης, μέσω συμμετοχής στην έρευνα, σε κύκλους ιατρικής μετεκπαίδευσης, καθώς και στη καθημερινή κλινική πράξη.

11. Το σύστημα ΠΦΥ θα σέβεται το χρόνο των ασθενών και θα παρέχει υπηρεσίες «one-stop shop», με ιδιαίτερη φροντίδα για τις ανάγκες των ηλικιωμένων, των ασθενών με χρόνια νοσήματα και άμεση πρόσβαση σε ειδικούς γιατρούς.

12. Το σύστημα ΠΦΥ θα υποδέχεται, χωρίς περιορισμούς και διακρίσεις, όλους τους ασθενείς με την αξιοπρέπεια και τον σεβασμό της προσωπικότητας, που τους αξίζει.

13. Το σύστημα ΠΦΥ θα αναπτύξει σύστημα ταχείας ανταπόκρισης και προσαρμογής σε νεοεμφανιζόμενες επιδημιολογικές προκλήσεις, προλαμβάνοντας τυχόν πανικό στο γενικό πληθυσμό, από μη-επιστημονικές ή ατεκμηρίωτες πηγές και τα ΜΜΕ.

14. Οι πολίτες αναμένουν και επιθυμούν ένα σύστημα ΠΦΥ, όπου ιατροί, φαρμακοποιοί και λοιποί επαγγελματίες υγείας θα έχουν συνάψει μια «θεραπευτική συμμαχία» με τον ασθενή και την οικογένειά του, στην οποία όλα τα μέλη συμμετέχουν ισότιμα και αρμονικά, από τη διάγνωση μέχρι τη θεραπεία και την αποκατάσταση.

15. Στο νέο σύστημα ΠΦΥ αναμένεται από τους επαγγελματίες υγείας να σέβονται την αξιοπρέπεια του ασθενή και των οικείων του και να συμπεριφέρονται με ευγένεια και ενσυναίσθηση.


Πηγή: Ηλεκτρονικό περιοδικό «Health daily»

Δεν υπάρχουν σχόλια :

Δημοσίευση σχολίου